Leuk ideetje op Sargasso: niet doemdenken maar positief inzetten om klimaatverandering tegen te gaan:

Ik zou als klimaataanhanger het klimaat vergeten en vol inzetten op de economie. Daarmee overtuig je de grijze middenmoot, die twijfelt aan de oprechtheid en onafhankelijkheid van zowel de sceptici als de fanatici. Een voorbeeld. De slogan: “Ban de energienota” is volgens mij reuze effectief. Welke consument is er nu vóór energienota’s?

Ik heb de sticker al klaar!

Van alle vormen van milieuvervuiling is energiebesparing economisch gezien nou eenmaal het meest aantrekkelijk: de investeringen verdien je terug door een lagere energienota. En in de extreme variant, met warmtepompen, zonnecellen en uitstekende isolatie, is de hoeveelheid energie die je van het net nodig hebt vrijwel 0. Juist in tijden waarin veel mensen zuiniger aan doen met geld een mooi streven.

Niet dat wij daar nou directe invloed op hebben gehad, maar toch leuk. Vorig jaar pleitte GroenLinks Gouda nog voor het plaatsen van windmolens in de Zuidplas, en nu:

De drie windmolens langs de A12 leveren alleen al voldoende energie om aan de vraag van de bedrijven op het park te voldoen.

via AD.nl – Groene Hart – Windmolens bij Gouwepark.

Op zoek naar inspiratie. Dat was de Raad afgelopen vrijdag. Excursie of werkbezoek klinkt zo zakelijk, zo monistisch, zou oude politiek, dat voor een spannendere titel was gekozen: Inspiratiedag Duurzaam Bouwen. Met een klein clubje raadsleden van diverse pluimage (Arenoe, PvdA; Karman-Moerman, CDA; Schotanus, CU) waren we sinds eind vorig jaar bezig om duurzaam bouwen op deze manier te agenderen. De griffie werkte hard om al onze wensen en ideeën verder te organiseren.

Jos Lichtenberg over slim bouwen

Het programma bestond uit twee delen: presentaties in Gouda vanuit de gemeente en experts van buiten, en een bezoek aan de Stad van de Zon in Heerhugowaard.

In Gouda kregen we van verschillende kanten informatie: vanuit de gemeente, via wethouder Marco Kastelein en milieucoördinator Evelien ten Cate, die vertelden wat de gemeente nu al aan duurzaamheid doet; van Martien Das van SenterNovem, het duurzame agentschap van het rijk; van TUE-professor Jos Lichtenberg, die over zijn concept “Slim Bouwen” vertelde, en aangaf hoe gecompliceerd de bouwketen tegenwoordig is; Maarten van der Starre over de waterpompen in de nieuwbouwhuizen aan de Sportlaan die voor verwarming in de winter, en verkoeling in de zomer zorgen. Als volleerd verkoper prees hij het systeem aan, dat voor grote besparingen kan zorgen.

Gluren in duurzame woning

Om het in actie te zien bezochten we ook één van de woningen aan de Sportlaan. Je moet er maar zin in hebben: een ziek kind thuis (beterschap!) en dan ook nog een hele horde raadsleden en andere betrokkenen over de vloer… Interessant was het wel om te zien. Een intern stofzuigsysteem, en de warmtepomp die op de begane verdieping in een kast zit weggewerkt.

Na het “Goudse” deel vertrokken we per bus richting Heerhugowaard. Aangezien dat nogal een lange rit is werd de tijd zo nuttig mogelijk gebruikt: op de monitoren in de bus was een laptop aangesloten voor presentaties, die staand/wiegend/hangend werden gegeven. Ondanks de moeilijke omstandigheden wisten Jaap van Bezooijen en Dave Lambrechts ook weer andere invalshoeken te vinden die weer inspiratie opleverden.

Jaap van Bezooijen kennen we inmiddels al van enkele presentaties over Westergouwe namens het projectbureau. Hij legde de duurzame maatregelen voor Westergouwe nog een keer uit. Opvallend daarbij was dat duurzaamheid niet terugkwam in de verkoopargumenten. Dat riep direct vragen uit de bus op over het duurzame gehalte van de wijk. Er komt nog een notitie van de wethouder, maar het gevoel dat heerste was dat we nog niet alles eruit halen wat erin zit – ook omdat andere gemeentes inmiddels ook duurzamer bezig zijn dan vroeger.

Dave Lambrechts

Vanuit een heel ander perspectief kwam het verhaal van Dave Lambrechts. Hij heeft een paar zeer duurzame woningen gebouwd waarbij hij ook het hele bouwproces heeft verduurzaamd – als je pas achteraf wat maatregelen neemt red je het niet qua duurzaamheid. Vooral vanwege de technische aspecten was het interessant, want je kan wel van alles willen als gemeente, je moet ook weten wat er mogelijk is. Op dit moment is het nog kleinschalig, maar in Westergouwe moet er wat mij betreft zeker ruimte komen voor experimenten met dit soort projecten. Het verhaal lokte veel reacties uit, en het enige dat ervan kon afleiden was het Turkish Airways-wrak dat we onderweg net konden zien liggen.

Duurzaam waterbeheer

Aangekomen in Heerhugowaard konden we direct aanschuiven bij de lunch waar we door de burgemeester welkom werden geheten. GroenLinks-wethouder Christaan Kwint was er ook bij, en dankzij twitter natuurlijk al helemaal op de hoogte. Na de lunch (laat de politieke correctheid maar zitten, kom maar door met die broodjes kroket!) werden we in de raadszaal van Heerhugowaard voorgelicht over de Stad van de Zon en het duurzaamheidsbeleid van de gemeente. De ambities straalden ervan af, waarmee we het ochtendprogramma wel een beetje in een ander licht gingen zien: waren we eigenlijk wel zo duurzaam als we dachten? Ondertussen leerden we ook van de fouten van Heerhugowaard: focus op doelen, niet op middelen. Zij hadden heel erg ingezet op zonnepanelen, waardoor andere (betere?) duurzame technieken niet zo werden gebruikt.

GL-wethouders onder elkaar

In de Stad van de Zon zelf wandelden we een klein rondje. Het beeld was dat van een nieuwbouwwijk zoals er zoveel worden gebouwd, alleen vallen de vele zonnepanelen wel op. Een duurzame wijk hoeft er in ieder geval niet veel anders uit te zien dan een “gewone” wijk.

Ondertussen waren we zo uitgebreid geïnspireerd dat de tijd alweer begon te dringen. In de bus terug werden we door de woningcorporaties Mozaiek Wonen en Woonpartners Midden-Holland voorgelicht over hun duurzame projecten. Goed om daarbij te horen was dat duurzaamheid is vastgelegd in beleid, er is geld voor beschikbaar en de wil om het thema op te pakken. Als uitgangspunt werd genoemd dat de huurders moesten profiteren van de investeringen, door lagere energielasten. Als de huur ervoor omhoog zou gaan mocht dat in geen geval meer zijn dan de besparing op energie. Daarvoor wordt gekeken hoe de corporaties meer invloed op energie konden krijgen. De verhalen in Heerhugowaard over het oprichten van een eigen energiebedrijf werd met interesse gevolgd. Voor de corporaties biedt dat de mogelijkheid om hun investeringen terug te verdienen, en dat maakt investeren des te aantrekkelijker.

Even na 5 uur waren we weer terug in Gouda. Op de lunch na zonder echte pauzes een dag lang inspiratie opgedaan voor een duurzamer Gouda. Het lijkt indruk te hebben gemaakt op de collega-raadsleden, en Marjan Arenoe concludeerde dan ook dat dit genoeg stof oplevert om in de Raad nog eens te debatteren over onze duurzame ambities. Een debat dat wij ook graag voeren.

Kijk voor het complete fotoverslag op Flickr.

Het was zo’n mooi en sympathiek van van de ChristenUnie: deuren dicht van winkels, dat scheelt energie. Klopt helemaal, mijn steun hebben ze. Maar de insteek bevreemdde me direct: praten met de SOG en RHID. Niet alleen omdat die twee clubs lang niet alle ondernemers vertegenwoordigen (dat proberen we wel te stimuleren), maar vooral omdat Theo Krins aankondigde te willen praten.

De pen is machtiger dan het zwaard. Maar je moet je woorden wel zorgvuldig gebruiken. In dit soort gevallen in verordeningen, niet in een kopje thee met wat ondernemers. Je ergste angsten worden direct bewaarheid: de SOG wil helemaal niet praten over energiebesparing. Wat nu, ChristenUnie? Net als bij terrasverwarming het er maar bij laten? Of toch proberen wat meer dwang uit te oefenen?

Met de opmerking dat het allemaal wel meevalt gooit de SOG de deur dicht. Ik zal eens een rondje door de stad maken om te zien in hoeverre het openstaan van winkeldeuren een probleem is. Als dat zo blijkt te zijn zou ik zeggen: maak er maar regels van. Men kan wel roepen dat het allemaal zo vervelend is, al die regels, maar helaas blijkt keer op keer dat regels nou eenmaal nodig zijn om simpele dingen af te dwingen. De vraag is: als er regels nodig zijn, durft de rest van de raad dan mee te doen? Of slaat dan toch weer de angst om iets te vinden toe, net als bij terrasverwarming?

Afgelopen zomer schreef onze fractie een actieplan over groen en milieu in Gouda onder de titel “Gouda kan groener“. Dat dat klopte bewijst het persbericht van de gemeente van vandaag: Gouda is gestegen op de Duurzaamheidsmeter.

Natuurlijk zijn we daar hartstikke blij mee. Op alle fronten scoort Gouda beter dan vorige keer. Zo zie je ook hoe je als kleine fractie een verschil kan maken. Zo wordt één van onze actiepunten uit het plan van deze zomer uitgevoerd: er komt een onderzoek naar groene daken. In Rotterdam hebben ze daar al ervaring mee.

Een compliment dus naar wethouder Marco Kastelein (CDA) voor zijn inzet voor een milieuvriendelijker en groener Gouda. Hopelijk zal hij ook de overige actiepunten uit ons plan meenemen bij het uitwerken van de verdere milieuplannen!

“Dit is ook Gouda“. En voor je met je ogen kon knipperen stond de boom aan. Het minutenlange lampencrescendo van de voorgaande jaren, met bijbehorende oh’s en ah’s, moesten we tot mijn spijt missen. Maar het scheelt wel een hoop energie, en die felle lichtjes zijn best mooi en winters.

Ik heb het licht gezien

Het blijft toch een bijzondere gebeurtenis, Gouda bij Kaarslicht. Zelfs als je daarna met de punch amper achter de kiezen aan de fractievergadering moet… Onderweg daarnaartoe kon ik wel mooi vaststellen dat Kaarsjesavond is uitgegroeid van een uurtje zingen op de Markt en dan snel weer weg naar een dag- en avondvullend evenement waarbij het zelfs op een dinsdagavond ontzettend gezellig is in de binnenstad. Tip voor wie volgend jaar komt: de tuin van het Willem Vroesenhuis is ook langs de achterkant bereikbaar. Scheelt zo 5 minuten in de rij staan!

We zijn het pand weer uitgeknikkerd, maar na zo’n vergadering suddert het toch altijd nog even na. Een mooi moment om terug te blikken op 6 uur begrotingsbehandeling.

De betogen gingen alle kanten op, behalve financiële. Zorgen over de kredietcrisis, en verder van alles en nogwat. De beleefheidsregel dat in de eerste termijn niet wordt geïnterumpeerd zorgt voor mooie lange verhalen, maar fnuikt het debat. Toch maar weer eens die interruptiemicrofoon opbrengen. Heb je gelijk een loopje, want het is ook een lange zit.

CU-blogger Theo Krins stelde al vast dat het weinig over geld ging. Toch een beetje vreemd bij een begroting. Nu is het wel zo dan de begroting over alles gaat, en je het dus overal over kan hebben. En geld voor nieuwe dingen hebben we toch niet zolang het weerstandsvermogen te laag is. Veel vrijblijvendheid dus.

Een mooie gelegenheid om te schieten voor de oppositie, zou je dan denken. Maar nee. Weliswaar nam Jue van Gemeentebelangen de rol van oppositieleider op zich met een felle inzet (ook in de tweede termijn), het kwam uiteindelijk neer op het ontbreken van de spreekwoordelijke deuk in het al even spreekwoordelijke pakje boter. GBG, SP en VVD kozen ervoor om tegen de begroting te stemmen. Die keuze kan je maken. Maar ik vind hun keuze totaal niet te verantwoorden. Wat er dan anders moest, en voorstellen om het anders te doen, die kwamen niet. Ja, een motie van de VVD, die al snel werd ingetrokken omdat die eigenlijk nergens op sloeg. Waar waren de grote voorstellen? Als je de begroting niet goed vindt, doe dan een concreet voorstel wat er anders moet! Nu blijft alleen hangen dat deze partijen tegen zijn, maar wie als gewone burger op de tribune zit heeft geen enkel zicht op wat deze partijen willen. Ik vind dat bijzonder treurig; blijf dan lekker thuis.

Zelf konden we in ieder geval een klein succesje claimen. Onze motie, ingediend met de ChristenUnie, werd met beperkte tegenstand (VVD, GBG en G50+) aangenomen. De motie was bedoeld om te laten zien dat je ook zonder dure projecten best ook aan duurzaam beleid kan doen. Zoek de samenwerking, onderhandel met partners. Als gemeente zit je tussen burgers, ondernemers, woningcorporaties. De raad heeft zich nu duidelijk uitgesproken dat we die positie moeten gebruiken om duurzame maatregelen te (laten) nemen. Met die steun staat CDA-wethouder Kastelein ook weer sterker. Ook mooi dat hij een motie vanuit de raad opvat zoals het hoort: als steun, in plaats van als wantrouwen. Beter dan de immer negatieve kreet “overbodige motie”. Als raad moet je ook je statements maken.

Al met al was de tweede termijn wat leuker dan de eerste, wat actiever. Ik heb me wat minder verveeld dan woensdag. Je ziet ook al dat de komende verkiezingen dichterbij zijn dan de vorige. Partijen beginnen zich te profileren. Dat kan mogelijkheden bieden, maar ook de boel op slot gooien. De pret gaat nog even door!

Autorijden is stom. Simpel. Het vervuilt, kost veel ruimte, en levert herrie en landschapsvervuiling op. Desondanks heeft VROM het in z’n hoofd gehaald dat autorijden leuk en anti-stress moet zijn. Er komen dus negen “snelwegpanorama’s”, onder de noemer Zicht op Mooi Nederland.

Een idioter plan heb ik haast niet gehoord. Ten eerste al het idee dat het uitzicht vanaf de snelweg mooi moet zijn. Nu kan ik dat voor een deel wel ondersteunen, en ik denk dat het genoeg is om Bodegraven langs de A12 aan te halen. Wat een industriële golfplaten treurigheid is dat. Maar waarom zou je een mooi uitzicht vanaf de snelweg moeten hebben? Dat is hetzelfde als een communistisch-betonnen flat in een historische binnenstad: het uitzicht is mooi, maar het ding zelf de ultieme lelijkheid.

Ten tweede was VROM ook wat selectief:

Maar toch: soms geeft de meedenkende burger domweg het verkeerde antwoord. Veel burgers, zo constateert het plan, waarderen het uitzicht op het Veluwebos. Helemaal fout, zo blijkt. De Veluwe mag dan wel Nationaal Landschap zijn, maar een snelwegpanorama is een ‘uitzicht op open landschap’, weet VROM beter.

Tsja, wat weet de burger nou van een mooi uitzicht?

Na de ochtenddiscussie met mevrouw Klijmij weten we het. Ik wil hierbij pleiten voor fietspanorama’s. Als je door Nederland fietst moet je een mooi uitzicht hebben, of dat nou op bossen of het open veenweidelandschap is. Dat betekent ook dat snelwegen aan het oog en oor moeten worden onttrokken. Bomen ervoor of weghalen dus. Het is toch belachelijk dat er straks langs de A12 wel een snelwegpanorama komt, maar dat je als fietser in het Reeuwijkse Plassengebied haast niet kan ontkomen aan diezelfde A12 op de achtergrond?

Het wordt tijd dat de prioriteiten eens definitief worden omgegooid. Autorijden hoort duur en stom te zijn. Het mooie uitzicht moet worden voorbehouden aan hen die dat uitzicht niet op datzelfde moment vervuilen.

Stomme milieumensen!

Het niet op vakantie gaan heeft zo zo’n voordelen. Afgezien van dat we de woonkamer gisteren “af” hebben verklaard (mede door enkele werkzaamheden administratief onder “keuken” onder te brengen) geeft het ook de tijd om politieke werkzaamheden te verzetten waar je anders nauwelijks aan toekomt. Een wijze les van CDA-parlementariër Joop Atsma, die elke zomer weer met een suf plan de volle aandacht haalt. Dat kan beter!

Mede dankzij het Jonge Raadsledennetwerk-uitje naar Rotterdam had ik voldoende inspiratie om een actieplan te schrijven voor een paar groene en milieuzaken die we in Gouda nog wel kunnen aanpakken, zoals het subsidiëren van groene daken. In Rotterdam gebeurt het al, in Den Haag willen ze het, nu wij dus. En naast dat het een leuk, en volgens mij haalbaar, plan is geworden, krijgt het nu ook de aandacht die het verdient. Iets dat zo lopende het seizoen ook een stuk lastiger is.

Groene daken op West teletekst

Goed, ik heb familiale banden met Rotterdam. Maar anders zou ik er nog niet voor m’n verdriet heengaan. Rotterdam heeft iets troosteloos, iets van “het komt nooit meer goed”. Ondanks dat het aandeel allochtonen niet wezenlijk verschilt van Den Haag, en lager is dan Amsterdam, is het toch de enige van die drie steden waar een duidelijke segregatie in de politiek is. De stad waar Pim Fortuyn opkwam.

Dus vergeef me als ik iets te kritisch kijk naar alles wat uit Rotterdam komt. Zelfs als het van partijgenoten afkomstig is. Ik ben het niet snel oneens met De Partij, maar dit slaat wel bijna alles. Vuurwerk moet verboden worden. Pardon?

Nu is GroenLinks Rotterdam goed bezig op milieugebied. Daar kunnen nog veel fracties wat van leren. Het is ze zelfs een collegecrisis waard. En natuurlijk, vuurwerk is slecht voor het milieu, en levert elk jaar weer heel wat overlast op.

Maar verbieden? Een traditioneel vermaak, waar zoveel mensen plezier aan beleven, dat maar een uurtje of zo echt bezig is (en een paar dagen irritant – 4 flinke knallen tijdens het schrijven van dit stukje), dat eigenlijk ook wel gezellig is – iets dat Rotterdam wel kan gebruiken… Er zijn toch andere zaken die we eerst moeten aanpakken, die ook veel meer effect hebben op het milieu en de luchtkwaliteit. Waar het bovendien makkelijker is om draagvlak voor te krijgen.

Van vuurwerk gaat trouwens ook een positieve preventieve werking uit. Dit jaar wordt er weer iets van 60 miljoen euro uitgegeven aan die onzin. Je wilt niet weten wat die mensen anders voor nare dingen met hun geld zouden doen. Dan zie ik liever dat ze hun budget verknallen. Dat scheelt weer benzine, plasmaschermen, buitenjacuzi’s, etc…

En ik? Ik ga oudejaarsavond lekker gratis op mijn balkon staan meegenieten van het vuurwerk!

Afgelopen weekend was het weer zover: het halfjaarlijkse DWARS-congres. Dit keer als centrale thema “dierenrechten”. Vanwege de fietstocht voor nieuwe leden van de lokale Moederpartij kon ik alleen op zaterdag gaan. De hele bestuursverkiezing ging dus langs me heen.

Gelukkig viel op zaterdag genoeg te beleven. Zeker voor mijn reisgenoot, Samuel. Hij is als uitwisselingsstudent uit Huy in België voor een paar maanden in Nederland, waar hij in 6 VWO meedraait. Zijn Nederlands is vele malen beter dan mijn Frans. Hij is ook lid van de jongeren van Ecolo, de Waalse groene partij. Een hele andere club dan DWARS.

Als opening kwam het puntje “voorbereiding actie”. Op het vorige congres is al uitgesproken dat er meer actie gevoerd moet worden, en minder gepraat. De invulling hiervan was: praten over acties. Ik moet toegeven: het is nonconformistisch. Maar wel erg jammer om met 50 à 60 Dwarsers bijeen te zijn, en dan geen actie te hebben voorbereid. Naar aanleiding hiervan schreven Mieke en ik onze motie “niet lullen maar poetsen”, die enigszins chaotisch werd aangenomen en uitspreekt dat we willen actievoeren tijdens een congres, en dat het bestuur hieraan invulling moet geven (“en voert actie tegen de orde van de dag”). Bij het brainstormen over acties heb ik mijn condooms ingebracht, dus wie weet gaat daar meer mee gebeuren.

Voor het zover was werd het Dierenrechtenhandvest behandeld. Dat leverde leuke discussies op over woordgebruik (genocide/specicide/biocide/ernstige misdaad tegen de soort), waarbij regelmatig de assistentie van huisjuriste Mieke nodig was. Uiteindelijk kwam er een manifest uitrollen waarin de ideologische achtergrond duidelijk was, maar waar de onaanvaardbaar scherpe randjes (genocide) uit waren gehaald. Een manifest dat we enthousiast kunnen gaan uitdragen. Ik heb nog maar weinig vlees op sinds zaterdag.

Na het manifest was er ruimte voor actuele moties. Een paar stonden al in de congresreader, maar opgezweept door de heftige debatten stonden er nu 10 moties te wachten op behandeling. Met toch wel 2 serieus bedoelde moties. De precieze uitslagen weet ik niet, maar volgens mij hoeft het DWARS-bestuur geen oordopjes te verstrekken aan elitaire Dwarsers die in de binnenstad wonen. Vroeger was niet alles beter, we gaan ons niet de Selcuk Jeugd heten, en bestuursvergaderingen zijn openbaar en moeten ook worden aangekondigd. Een klein persoonlijk succesje in de brei aan moties was het amenderen van een motie, waarbij de hele tekst werd vervangen door een spatie. Het amendement werd in ruime meerderheid aangenomen, de motie werd vervolgens verworpen (“lege huls”).

Over het eten moet ik toch zeggen dat het DWARS weer is gelukt om voor minder geld beter eten dan de Moederpartij te serveren. Het gaf ook de gelegenheid met kameraad Selcuk bij te praten, hoewel minder lang dan gewild, iets dat ook voor al die anderen geldt die ik nog had willen spreken. Volgende keer toch maar weer het hele weekend gaan.

De avond werd afgesloten met een “debat” (meer een college) over varkensflats door de Vlaming Michel Vandenbosch en Milieudefensie-campagneleider Landbouw Wouter van Eck. Leerzaam en interessant.

En wat is nu het grote verschil tussen DWARS en EcoloJ? Wij praten meer, en voeren minder actie. Dwarsers gaan ervoor in het debat. Misschien poetsen we toch niet zo graag als we dachten. Maar we lachen wel meer!

De middelen en ruimte die ik op het Coornhert heb om mijn vak te geven probeer ik te gebruiken om de actualiteit (nog) meer in de klas te halen. Niet alleen af en toe eraan refereren, maar eigenlijk elke week proberen om iets actueels erbij te halen. Met de breedte aan onderwerpen (actieve aarde, milieu en China) is dat ook best mogelijk.

Gisteren volgde ik tijdens het lezen en werken half de Algemene Beschouwingen. Daar kwam ook een leuk debatje tussen Halsema en Rutte voorbij, over kolencentrales versus kernenergie. In een paar minuten komt een hele zwik aan argumenten voorbij over duurzame energie, kerncentrales, alternatieven, energiebesparing: leuk materiaal.

Ik probeer natuurlijk wel neutraal les te geven. Maar ik ben wel blij als de leerlingen erop reageren, gaan nadenken naar aanleiding van dit debat, en een paar ook direct Rutte uitlachen als hij roept dat kernenergie helemaal niet slecht voor het milieu is. Dat ben ik dan ook van harte met ze eens. En je weet: kinderen en gekken spreken de waarheid.

9 juli

Ons programma zit behoorlijk vol. Dat betekent soms gehaast, de groep bij elkaar sprokkelen, en doorsjokken maar het volgende punt. De drukte van de afgelopen week heb ik wel achter me gelaten, vanmiddag had ik echt het gevoel een paar tandjes teruggeschakeld te zijn in de namiddagzon van Artas. En toen moesten we weer door. Bij een praatje met de dochter des huizes komt juist de verveling aan de orde: je leven speelt zich noodgedwongen af op een klein stukje rondom Bethlehem.

In Bethlehem begon de dag, met een bezoek aan de Melkgrot waar Maria Jezus verzorgde, waarna we een kort bezoek pleegden aan een houtsnijfabriekje. Daar maken ze souvenirs, wat een paar mensen werk geeft en ons de gelegenheid een leuk kerststalletje, beeldje of glow-in-the-dark Jezus te kopen. De volgende bestemming was de Geboortekerk, een van de belangrijkste christelijke plekken. Bijzonder om daar te zijn, maar de kerk maakte soms ook een wat kitscherige indruk. Heel anders dan de kerken die we in Rome zagen vorig jaar. Donker ook.

Voor de lunch was er gelegenheid over de markt te lopen. De Marokkaanse deelnemers herkenden het beeld gelijk, voor mij was het eigenlijk de eerste echte Arabische ervaring. Het beviel goed, de sfeer op zo’n markt is heel bijzonder.

Finnen?
Het middagprogramma speelde zich af in Artas, een klein dorpje buiten Bethlehem. Er wonen 4000 mensen, waarvan 1000 kinderen. Het staat vooral bekend om het Slafestival, wat niet om huiselijk geweld gaat maar om de groene blaadjes. Een groep is actief om de lokale geschiedenis en folklore te bewaren en documenteren, nadat een Finse journalist meer wist van de familiegeschiedenis van de bewoners dan zijzelf. Eerder al, in de jaren ’20, had een Finse fotografe het dorpsleven in beeld gebracht. Wat Finnen zo trok in Artas wist niemand. Ze zijn er ook bezig met stimuleren van lokale kunst en cultuur, er werden verschillende schilderijen getoond.

De kinderen in het dorpje waren geweldig, toen we langs ze liepen wilden ze allemaal op de foto. We hoorden later wel dat veel kinderen getraumatiseerd zijn door alles rond de bezetting, en dat dat op scholen problemen oplevert. Een ander probleem is docentenuitval, maar dan niet door ziekte, maar omdat de docent is opgepakt. Een docent uit het dorpje verteld al vaak opgepakt te zijn geweest, en maanden vast te hebben gezeten. Een keer zelfs samen met een leerling. Politiek actief zijn kan daar al een reden voor zijn. Hoe vervelend ook, hij werd niet slecht behandeld in het gevangenenkamp, en gebruikte zijn tijd om te studeren. Voor Palestijnen is een goede opleiding de enige uitvlucht uit het leven dat ze leiden. Veel Palestijnen zijn daarom goed opgeleid. Ook hier komt het weer terug: ze hebben veel, maar dat ene belangrijke hebben ze niet: vrijheid.

In Artas ligt ook een christelijke kerk met klooster. Een non vertelde over wat zij en de 6 andere nonnen deden, hoe ze zich inzetten voor het welzijn van de dorpsbewoners. Verschillen in geloof zijn ondergeschikt aan de solidariteit, en de dorpsbewoners, allemaal moslim, zijn blij met de kerk.

Het uitzicht vanaf het dorp is prachtig. De heuvels, de kleine huisjes, het landschap. Maar ook hier doemt weer een nederzetting op aan de horizon. Het schijnt zelfs dat de Israeliers nu een riolering zo aanleggen, dat het vuile afvalwater richting de akkers van Artas gaat, in plaats van het ongebruikte land aan de andere kant van de heuvel. Dat naast het gebruikelijke landjepik.

Toch houden de mensen hoop. In de avondzon liepen we achter een vrolijk zingende iman aan het dorp uit. Een prachtig moment, hoewel Hassan de Cameraman wel even zenuwachtig werd omdat hij zijn camera nog niet helemaal klaar had. De groep liep richting Salomon’s Pools, een duizenden jaren oud bassin voor irrigatiewater. Nu staat het bijna leeg, en ligt er vooral afval in het water. Het milieu staat hier niet hoog op de prioriteitenlijst.  Hier hebben we als groep voor het eerst samen nagepraat, wat heftige discussies opleverde.

Het werd thuis nog laat, eerst met het kennismaken met een broer die uit de VS over was, een gezellig bezoek aan de buren, daarna met een gesprek thuis met de kinderen van onze gastfamilie, en voor het slapen gaan praat je samen ook nog even na. De kinderen (tussen de 17 en 22) zijn wat directer dan hun ouders. Het leven hier is saai. Je zit op een stuk van 10 bij 10 kilometer, je kan moeilijk naar vrienden in Ramallah door de checkpoints, er is nauwelijks een uitgaansleven, en de perspectieven op een baan zijn slecht. Je wordt vernederd door de Israelische soldaten als je de grens met Jordanië overgaat. Ben Gurion Airport in Tel Aviv is verboden gebied voor Palestijnen. Toch willen ze niet weg, daarvoor houden ze teveel van hun land, van de hechte gemeenschap hier. En ik kan me dat goed voorstellen.

De evaluatie werd gevolgd door een serie workshops zaterdag. Die liet ik naast me liggen, want DWARS had diezelfde middag samen met GroenLinksPlus een debat georganiseerd. Het thema was, hoe kan het ook anders met deze organisatoren, “Solidariteit tussen de generaties”.

Door  een stroomstoring miste ik de helft van de inleidingen, en viel ik binnen bij het verhaal van Matthijs van FNV Jong. Dat sloot naadloos aan bij GroenLinks, wat natuurlijk mooi is. Steven de Vries haakte ook aan op dat verhaal. Behalve een sociaal-economisch punt is solidariteit tussen oud & jong ook een punt van duurzaamheid. Door bijvoorbeeld belasting op arbeid naar belasting op milieuvervuiling te verschuiven maak je arbeid goedkoper, en is het aantrekkelijker voor bedrijven om mensen in dienst te nemen.

In het discussiedeel kwam ook de WMO (Wet Maatschappelijke Ondersteuning) ter sprake. Theoretisch is dat een mogelijkheid om mensen bij elkaar te brengen. Ook maatschappelijke stages werden genoemd. Alleen moeten jongeren dan niet in een verpleeghuis stage lopen, want dan krijg je het idee dat alle ouderen ziek, zwak en misselijk zijn. Van de andere kant kunnen ook ouderen zich al dan niet vrijwillig inzetten op scholen, of als mentor in het bedrijfsleven van een jongere werknemer.

Het belangrijkste punt vond ik wel dat veel jongeren en ouderen eigenlijk dezelfde behoeftes hebben op woongebied. Dicht bij het centrum, voorzieningen vlakbij in een kleinschalige omgeving. Als je dat slim combineert in wijken krijg je vanzelf een menging van jong en oud, die elkaar tegenkomen in de buurt, en waaruit iets moois kan ontstaan.

Omdat een aantal mensen al moe worden, nu een inhoudelijk bijdrage aan de discussie. Ik heb er wel over getwijfeld. De inhoud komt volgens mij wat beter tot z’n recht in de discussiebijeenkomsten (ik heb me al opgegeven voor 21 april) en Project Rietveld. Maar om te laten zien dat de inhoud ook bij mij telt, toch een stukje.

Welke kant moet het op met GroenLinks om volgende verkiezingen niet weer kiezers te verliezen die wel tot onze doelgroep behoren? Ik ga het niet al te uitgebreid doen – daarvoor komen er nog genoeg discussies, en mijn mening vormt zich voor een groot deel juist door andere meningen en visies te horen. Ik ga ook niet teveel analyseren, want dat wordt al genoeg gedaan. Een paar simpele oplossingen en denkrichtingen als voorschot op de echte discussie.

Koers
Ik heb al eerder opgemerkt: de koers is goed. Ik denk ook niet dat “de koers” zwaar heeft meegeteld bij de verkiezingen. Daarvoor gaat het te weinig over de inhoud. Voor mij zijn de basispunten: solidariteit en duurzaamheid.

• Ik wil morgen een betere wereld dan gisteren
• Ik wil kunnen genieten, zonder dwang alsmaar te werken en presteren
• Ik wil dat iedereen in staat wordt gesteld zijn of haar doelen te bereiken, op eigen kracht en waar nodig met ondersteuning, en dat iedereen kan meedoen naar eigen wil en vermogen.
• Ik wil geen staatsbetutteling. De overheid is m’n moeder niet.
• Maar wel een overheid die durft in te grijpen, omdat de markt zorgt voor fundamentele ongelijkheden die alleen maar groter worden
• Dat ingrijpen is nodig op sociaal vlak, om kansen te scheppen, en op milieugebied, omdat niemand verantwoordelijkheid neemt voor iets wat van iedereen is

Dat zijn de punten die ik alleen bij GroenLinks terugzie en graag blijf terugzien. Teveel mensen raken achterop omdat de markt noch de overheid meer in ze wil investeren dan een bijstandsuitkering. Teveel mensen willen wel, maar worden tegengehouden. En milieu blijft mooi praten, maar niks doen.

Imago
Eigenlijk schreef Ephimenco het al:

Het probleem van GroenLinks is niet zijn elitaire karakter, maar zijn arrogantie. Nooit bereid om de eigen fouten toe te geven en altijd de gehele wereld de les willen lezen. GroenLinks waarschuwt om het uur een laatste keer bij de interruptiemicrofoon en verstopt zich vervolgens achter de bosjes om geen regerings-verantwoordelijkheden te hoeven nemen.

Alle politici zijn elitair. Er zijn er maar weinig, zeker landelijk, die niet minstens HBO hebben. We zullen vooral moeten doen. Juist zelf. En meer begrip tonen voor wie dingen anders ziet. GroenLinksers zijn erg goed in het analyseren van problemen en oplossingen bedenken – maar vergeten dat dat niet aansluit bij de problemen en oplossingen die een hoop mensen voor zich zien. GroenLinksers vergeten ook te vaak dat mensen zekerheid willen, en verandering maakt onzeker.

De oplossing is het meer laten aansluiten van onze oplossingen bij de problemen in de samenleving. Dat kan alleen als je daar ook tussen gaat lopen. Dat is een oproep aan mezelf en alle leden. Ga de buurten in om te luisteren, niet om te vertellen hoe het moet. Maar laat je niet verleiden tot “u vraagt, wij draaien”. Draag niet op wat je zelf niet zou doen.

Cultuur
GroenLinks is een vrolijke partij van wereldverbeteraars. Zuur somberen hoort daar niet bij. Constant wantrouwen ook niet. Voor een partij van nette elitaire mensen wordt er wel erg vaak op niet nette wijzen de aanval gekozen. Te vaak wordt er gezegd wat fout is, te weinig welke kant het dan wél op moet.

Meedoen is niet moeilijk. Het is mij ook gelukt. Gewoon je eigen gang gaan, met ideeën komen, je inzetten, en je komt er wel. Uitgaan van je eigen kracht, zelf punten agenderen en de debatten in gang zetten, en niet alleen maar schoppen tegen alles wat het bestuur en de fracties bedenken. Daarvoor is geen congres nodig: werkgroepen kunnen daar initiatieven toe nemen, lokale afdelingen kunnen daaraan werken. Het Congres is uiteindelijk het sluitstuk van de besluitvorming. De discussie kan ouderwets in zaaltjes, of nieuwerwets via mailinglists, webfora of weblogs.

GroenLinks is verbestuurd, waardoor er meer en meer wordt gekeken naar wat “zij” in Den Haag (moeten) doen, of “zij” van het landelijk bureau, en minder wordt gekeken naar wat “wij”, de leden, kunnen doen. En dat is veel. Buurten in gaan, verenigingen opzoeken, met mensen praten, folderen, het GroenLinkse Evangelie Preken, discussies bijwonen en organiseren. Niet alleen als mens, maar ook als GroenLinkser. Draag je partij met trots uit, en laat zien dat jouw partij niet bang is te luisteren. Dat hoeft niet van dat groepje mensen in parlement, eerste kamer en europarlement af te hangen. Als er iets is wat we kunnen leren van de SP dan is het: de partij, dat ben jij. Alleen doen wij het niet voor Jan of Femke, maar voor onze idealen.

Grondbeginselen
Wat er ook uitkomt, ik hoop dat het kort en krachtig is. Nog korter en krachtiger dan dit stuk. Ik wil idealen zien over een vreedzame, duurzame wereld waarin het niet uitmaakt waar je wordt geboren, wie je ouders zijn, maar wat je zélf wilt en kan wat je uiteindelijk bereikt, in een wereld waar nog wat te genieten valt. Ik zou zeggen: kijk eens bij het beginselprogramma van DWARS. Daar kreeg ik nou een warm gevoel van.

Nee, ik ben niet overgenomen door GeenStijl. Ik doe mijn uiterste best om, conform de wens van Kritiese GroenLinksers, mij niet meer zo elitair op te stellen. Als GroenLinkser heb je het niet makkelijk. Als Kritiese GroenLinkser ook niet, want het manifest (PDF) heeft een pagina of 9 nodig om alles uit te leggen. Waar zijn de heldere statements? De duidelijke taal? Op deze manier doen alleen die verfoeide blanke oude mannen mee aan het debat!

Wat moet ik toch zeggen van dat manifest? Laat ik maar positief beginnen. Ergens, een beetje, hebben de auteurs een punt. En dan komt de grote maar. Dat punt was al lang gemaakt. Op het congres is afgesproken dat er een evaluatie komt. We gaan in het “project 2008″ het beginselprogramma van onderop opnieuw bekijken. Als de partijraad ten minste niet dwars blijft liggen.

Dit manifest is aardig als inbreng in de discussie. Maar niet om maar weer eens de pers mee te gaan bestoken. Het effect is dat GroenLinks niet alleen elitair overkomt, maar ook nog eens als een verdeelde partij – waar je dus je stem beter niet kwijt kunt. Het manifest is ook nog eens beledigend voor de leden (de “applausmachine”). De indruk die het op mij wekte was dat van een achterhoedegevecht dat smeriger wordt naarmate er minder leden achter deze kritische figuren staan. Het hielp Leo Platvoet niet om verkozen te worden, en ik betwijfel of het helpt om GroenLinks tot het sociale en groene alternatief te maken. De meeste leden staan gewoon achter de huidige koers. Ook al was vroeger alles beter.

Ik ben er trots op dat ik lid ben van een partij waar wél open wordt gediscussiëerd, waar je als partijleider níet bent verheven boven alle kritiek, waar iedereen mag meedoen en vrijheid en democratie hoog in het vaandel staan. Dat betekent dat soms een hoop leden het niet met je eens zijn. Die kan je dan ongezien de t*fus wensen, of je kan je verlies nemen. Maar als je echt achter deze partij staat, dan ga je de discussie aan op een manier die de partij niet steeds weer in een negatief daglicht stelt. Daar wint niemand iets mee.

Vandaar dit manifest, met dank aan Paul Vermast. Een manifest van kritische GroenLinksers die het debat willen kunnen voeren. Zonder dat de leden deaud hoeven. Gewoon een debat, zonder manifesten, lekken naar de pers en gezeur over bestuur en fractie. Kijken wat er fout ging, nadenken over onze eigen uitgangspunten als sociaal-liberale anarchistische milieupartij, en dan ervoor gáán en dat uitdragen.

Ik was er al even mee bezig, maar nu vind ik het wel tijd om het officiëel aan te kondigen.

Ik ben kandidaat voor het bestuur van DWARS.

Het kostte even wat tijd, want na mijn eerste afwegingen volgde er uiteraard nog een gesprek met de kandidatencommissie. En ik kan je zeggen, dat was pittiger dan het gesprek dat ik had voor de lijst van de gemeenteraadsverkiezingen. De bestuursposten waarvoor ik me heb gekandideerd zijn inhoudelijk, dus dan moet je daar wel wat mee kunnen. Al die jaren studie zijn niet weggegooid geweest, blijkt maar weer.

Het advies is positief, en mijn stemming ook. Hopelijk slaat dat over op het congres komend weekend, dat de uiteindelijke keuze maakt. Ik heb in elk geval het voordeel dat zowel bestuurslid Groen, als bestuurslid Onderwijs,Cultuur&Welzijn me inhoudelijk liggen. Het congres kan bepalen of ik geschikt ben, en zo ja voor welke post. En hopelijk komt er naast het bestuurslidmaatschap ook het voorzitterschap bij. Debatteren, de lijn van Dwars uitdragen in alle breedte, het lijkt me fantastisch. Ik voel me bijna weer 18

Was het maar weer weekend!

Hmm, zou er trouwens nog een cameraploeg geïnteresseed zijn in het maken van de Michel Tapes?

Het advies:

Michel is een actieve GroenLinks’er: lid van de de gemeenteraad van Gouda en drijvende kracht achter Planeet GroenLinks. Michel beschikt over brede politieke interesse met een nadruk op onderwijs, de multiculturele samenleving en milieubeleid. Zijn kennis van GroenLinks stelt hem gemakkelijk in staat tot het creëren en onderhouden van een breed netwerk. De kandidatencommissie vroeg zich vooraf af of de tijdsdruk van de gemeenteraad te verenigen is met het bestuurslidmaatschap van Dwars, maar Michel heeft de commissie volop overtuigd van zijn mogelijkheden en wil hiertoe. De kandidatencommissie geeft Michel een positief advies voor de posten Welzijn & Cultuur, Groen en Politiek Voorzitter.

En als je dan niet rijden kan dan … neem ik flankerende maatregelen!

Het was een lange zit gisteravond. Een drukbezochte commissie met 2 grote onderwerpen: het Mobiliteitsvisieplan en Gouda Fiets Beter Door. Twee onderwerpen die de hele stad raken, die leven bij de inwoners. Met 9 insprekers en 10 partijen kan je al uitrekenen dat dat wel even wat tijd kost. Dat heeft bij mij in ieder geval een onbevredigend gevoel achtergelaten. De gewone inspreekmogelijkheden, een inloopavond en dat was het. Nog een geluk dat voorzitter Kraft van Ermel de discussie goed in de hand hield, maar het is geen setting waarbij burgers ook echt worden betrokken bij de besluitvorming.

De verhalen waar de insprekers mee kwamen waren divers. Toekomstige bewoners van de Jan van Riebeecklaan  waren bang voor de toename van het verkeer op de Mijssingel. Over de openstelling van de Ommeslag waren zowel voor- als tegenstanders aanwezig. De Veerstal moet zo snel mogelijk autoluw. Er waren vragen over geluidshinder en milieunormen. Genoeg (fijn)stof om over na te denken. Alleen gebeurt dat niet, want voor zo’n commissievergadering hebben de meesten hun positie al ingenomen. Alleen Cees Wouters zei “wij wachten de discussie af”. Hilde voerde het woord, ik kon naast meeluisteren, meeschrijven en meedenken af en toe achterover leunen, me verbazend over de details waarin wij raadsleden soms treden.

Het plan dat voor ons lag bevat eigenlijk 2 delen. De visie en strategische keuzes, het kader dus, en de oplossingsrichtingen – de maatregelen om het verkeer te laten doorstromen volgens die kaders. Daar is hard aan gerekend. Knipje hier, extra strookje daar, net zo lang tot er een samenhangend pakket aan maatregelen uit de modellen kwam rollen. We weten dus hoe het autoverkeer er in 2020 uit zal zien, als ook Westergouwe, de Zuidwestelijke Randweg en dergelijke er allemaal zijn.

Er zitten nog wel wat pijnpunten in het plan. Duidelijke keuzes worden er niet gemaakt. Dat betekent dat er in 2020 fors meer autoverkeer door de stad “moet”. Verhoudingsgewijs gaat er erg veel energie naar de auto, ook op plekken waar we die auto eigenlijk niet willen hebben. Want één van de kaders is: “de fiets is lokaal het snelste vervoermiddel”. Daarom moet de Ommeslag dus ook afgesloten blijven. Dan moet je met de auto omrijden, en kan je met de fiets de directe route rijden. Terecht dat de wethouder daar dus ook aan vasthoudt. Maar in de plannen staat wel een nieuwe megasluiproute: een weg van de toekomstige Mijstunnel naar het station. Een weg die vervolgens ook weer een hoop verkeer op de Singels oplevert – een route die toch al weinig kan hebben.

Het autoverkeer neemt toe. De hoeveelheid wegen in Gouda niet zo. Daar is geen ruimte voor. Dan kan je lijdzaam toezien hoe je stad steeds voller wordt, en de kinderen maar gaan leren auto’s te ontwijken (via een verkeersleerkracht), je kan ook actief de instrumenten die je hebt gebruiken. Dat hoeft niet veel meer te kosten dan extra wegen. Zorg voor goed Openbaar Vervoer (en dat is echt meer dan de RijnGouweLijn), zorg dat je met de fiets niet zoals nu veel moet omrijden en lang moet wachten voor stoplichten (of VRI’s zoals sommigen die noemen), houd niet allerlei sluiproutes in stand. Want als die auto’s kunnen rijden, dan doen ze dat, ook dwars door woonwijken en langs scholen. Als daardoor milieunormen geschonden worden hebben we een groot en duur probleem. Dat besef lijkt nog niet zo doordrongen te zijn. Een flink deel van het autoverkeer gaat om afstandjes van minder dan 5 kilometer. Fiets- en loopafstand dus. Dring dat terug en je creëert lucht voor anderen.

Als wij echt een fietsstad willen zijn, en er echt voor willen zorgen dat Gouda bereikbaar blijft, dan zullen we dus veel harder op zoek moeten gaan naar flankerende maatregelen. Zodat de stad bereikbaar blijft voor iedereen – wandelaars, fietsers én automobilisten.

Nog minder en een maand en dan zijn er weer verkiezingen voor de Provinciale Staten. En dus kunnen we ons ook weer ergeren aan de stemwijzer. Die is er voor elke provincie. Mijn Zuid-Hollandse vertegenwoordigers hoeven zich geen zorgen te maken: zij vertegenwoordigen mij voor de volle 100%. Ik week op 2 stellingen af, maar dat kwam vooral omdat die wat onduidelijk waren. Stel dat boeren economische activiteiten ontwikkelen die ook goed zijn voor het landschap, kan je daar dan niet aan bijdragen als provincie? De stelling dat er voldoende gebedshuizen moesten zijn vond ik ook wat onduidelijk: betekent dat dan dat de provincie kerken en moskeeën gaat bouwen? De toelichting op de antwoorden maakte het wat duidelijker, en daar was ik het dus ook mee eens. Na GroenLinks scoorden SP en Partij voor de Dieren ook hoog. De PvdD is trouwens duidelijk geen milieupartij pur sang: zo zijn zij tegen sluiting van Rotterdam Airport, ook al ben je met de HSL straks even snel in Parijs.